Möcüzəvi bitkilər axtarışında Sibir vüsətlərində otçuluq səyahətimizi davam etdiririk. Bugün yolumuz təvazökar, lakin olduqca qüvvətli loğmana - sürvəyə doğru düşdü. Siz hamınız onu çox gözəl tanıyırsınız: bu, həmin o, boğaz xəstəliklərinə qarşı "nənələrimizin çarəsi" kimi əsaslı şəkildə həyatımıza daxil olan bitkidir, amma onun həqiqi zənginliyi və çoxşaxəliliyi çoxları üçün sirr olaraq qalır. Bugün sizə sürvəni yenidən kəşf etməyi təklif edirik.
Aralıq dənizi hövzəsindən Sibirə qədər
Sürvə (cins Salvia) Dalamazkimilər fasiləsinə aiddir və nanə, rozmarin, kəklikotu və reyhan bitkilərinə yaxın bir bitki hesab edilir. Bu, dünya üzrə təxminən 1000 növü ehtiva edən nəhəng bir cinsdir. Klassik dərman sürvəsi (Salvia officinalis) - 70 sm hündürlükdə yarımkol şəklində bir bitkidir, oval gümüşü-yaşıl rəngdə yarpaqlara və göy-bənövşəyi rəngdə çiçəklərdən ibarət sünbülvari hamaşçiçəklərə malikdir. Onun vətəni Aralıq dənizi hövzəsidir, lakin dözümlülüyü sayəsində o, bizim iqlimə də çox gözəl uyğunlaşıb.
Sibirdə sürvəni bostanlarda becərdirlər, lakin bitkiyə vəhşi təbiətdə də rast gəlmək olar - quru çəmənliklərdə, dağ yamaclarında və meşə qıraqlarında: çöl sürvəsi (Salvia stepposa), meşə sürvəsi (Salvia nemorosa), halqavari sürvə (Salvia verticillata). Bu növlər həmçinin müalicəvi və dekorativ xüsusiyyətlərə malikdirlər, baxmayaraq ki, tibbdə və kulinariyada birincilik ənənəvi olaraq dərman sürvəsinə məxsusdur.
Maraqlı faktlar: əsrlərin müdrikliyi
Salvia cinsinin elmi adı salvere latın sözündən əmələ gəlir - "sağlam olmaq", "xilas etmək" deməkdir. Sürvə haqqında ilk məlumatlar qədim Misir papiruslarında qeyd edilib, qaşınma əleyhinə bir vasitə kimi. Qədim Romada onunla yaraları və mədə pozuntularını müalicə edirdilər, Çində isə - soyuqdəyməni və qızdırmalı titrəməni. Orta əsrlərdə Avropada sürvə müdriklik və uzunömürlülük bəxş edən bitki hesab edilirdi. Keltlər onu müqəddəs bitki hesab edirdi, xristian ənənəsində isə sürvə Müqəddəs Məryəm ilə əlaqələndirilirdi.
Bio-kimyəvi xəzinə
Sürvənin müalicəvi gücü - onun tərkibində olan bioloji fəal maddələrin mürəkkəb kompleksidir:
Sibir çəmənliklərindən aptek rəflərinə qədər
Misilsiz tərkib sürvəyə bir sıra faydalı xüsusiyyətlər bəxş edir:
1. Güclü antioksidant və iltihablar əleyhinə sipər
Flavonoidlər və fenol turşular azad radikalları neytrallaşdırır, hüceyrələrin yaşlanmasını ləngidir və bir çox müasir xəstəliklərin səbəbi olan xroniki iltihabları azaldırlar.
2. Ağız boşluğu və tənəffüs yolları üçün təbii antiseptik
Efir yağlar (xüsusilə, sineol) fəal şəkildə bakteriyalar və viruslar ilə mübarizə aparırlar. Sürvə dəmləməsi ilə qarqaralar angina, stomatit, gingivit, tonzillit zamanı olduqca səmərəlidir və tənəffüsü təravətləndirməyə kömək edirlər.
3. Həzm proseslərinə komək
Sürvənin efir yağları spazmalar əleyhinə təsir göstərir, mədə və bağırsaqda narahatlıq hissini aradan qaldırırlar. Onlar həzm fermentlərinin ifrazını stimullaşdırır, iştahanı artırır və meteorizm zamanı kömək edirlər.
4. Qadın sağlamlığının dəstəklənməsi
Fitoestrogenlər sayəsində sürvə yumşaq şəkildə hormonal fonu müvazinətləşdirməyə kömək edir. Onun klimaks zamanı yüksəlmələrin tezliyini və gücünü, gecə tərliliyini azaltmaq və klimaksın digər xoşagəlməz əlamətlərini yumşaltmaq qabiliyyəti kliniki cəhətdən sübut edilib.
5. Şəkər və xolesterin səviyyələrinin potensial tənzimləyicisi
Bir neçə tədqiqatların nəticələri göstərir ki, sürvə cövhəri insulinə qarşı həssaslığı artıra və 2-ci növ diabet zamanı qanda qlükoza səviyyəsini azalda bilər. O, həmçinin, "pis" xolesterinin azalmasına səbəb olaraq, ürək-damar sistemini müdafiə edir.
6. Zehni sağlamlığın müttəfiqi
Sürvənin tərkibində olan birləşmələr asetilxolin neyromediatorunu parçalayan fermenti ləngidirlər. Bu, fikrin cəmlənməsi prosesini, məlumatların emalı sürətini yaxşılaşdırır və yaşla əlaqədar dəyişikliklərin, o cümlədən neyrodegenerativ xəstəliklərin (misal üçün, Altsheymer xəstəliyi) profilaktikası üçün faydalı ola bilər.
Sürvə aşağıdakı Siberian Wellness məhsullarının tərkibinə daxildir:
Və bu, tərkibində sürvə olan məhsulların yalnız bir hissəsidir. Çünki biz bu bitkini onun misilsiz xüsusiyyətlərinə görə çox sevir, ona dəyər veririk!